ODF @ FINAL EXAM

Malkaa Caffee Irraa* Wal Ijibbaannee Beenaa! Dabartan Sanuu Feenaa, Yoo Kuftan Xurii Seenaa! -------------------------------- “የወያነ (TPLF) ባለስልጣኖችን በፍርድቤት እጋፈጣቸዋለሁ” “Aangawoota Wayyaanee (TPLF) Wajjin Mana Murtii Duratti Wal Ilaalla!” - Leenco Lata Kana kan dubbatan Obbo Leenco Lata (I/A HD-ABO) kan yeroosii, oggaa dhaqanii Dirre Xayyaaraa Booleetti bu’an tahuun media Wayyaanee irraa yeroo sanatti waan dhagahamee dha. -------------------------------- “ኢትዮጵያ ዉስጥ እኮ ፍትሕ የለም። ኣቶ ሌንጮ የተሳሳቱትም እዚያ ላይ ነዉ” “Itoophiyaa keessa haqni hin jiruum! Obbo Leencon sana irrattitu dogoggoran.” - Galaasaa Dilboo -------------------------------- Yeroo Obbo Ibsaa Guutamaa Walgahii “Confirensii Araaraa” jechuudhaan yaalameef deemanii Wayyaaneen qabdee hiinaan, Obbo Leenco Lata ammoo “Obbo Ibsaa Guutamaa gadi dhiisisuufani.” jedhanii deeman, Raadiyoo Sagalee Ameriikaa sagantaa Amaarinyaa irratti jecha armaan ...

Comments (12)

Foolii Namaa!

Ogeeyyii wal’aansaa fi Ayyaantuus gaafadhee, Dhukkuba koo fayyuuf baay’een tattaafadhe. Hanlkan na hin raffisu kaasee na teessisaa, Hoomaa “Namaa” keessaa Nama na feesisa. Foolii Namaan dhabe, Maaloo Foolii Namaa! Kanaaf na dhukkubaa, galgalaa fi ganamaa. Dunquqquu kophxummaa keessaa wiwirriiqee, Foolii Namaa suufuuf, “Nama”tti achi siiqee, Namni na mil’atu tokko illee ni dhabamee, Hundumtuu ko’eessa waa lamaan qabamee. Kaan galda’ee koflaa, qas! qas! qas! qas! jedhaa, Kaan dallansuun bokokeetu nama abootuu fedha. Warra kofluu wajjin anis kofluuf yaalee, Sababaa koflichaa fi madda isaas wallaale. Warra kaanii wajjin dallanuus barbaadee, Naman itti dallanus arguun dhabe gaadee. Maal gammadeen koflas eenyuttan dallanas? Dhaabbiittan fajaje ilaalaa kanas sanas. (2) Kofluus tahe dallanuu lachuu isaa dadhabee, Fooliin hawwee dhufeef fuunfachuun jalqabe. Fuunfadhee, fuunfadhee mukaa-baala hin ...

Comments off

OROMOO

Ofumaan caraanee, laagaan na tarsa’aa? Rafaa jiran jarroo, eenyutu na dhagaya? Orma akkamii ti isaan, guyyaa saafaa rafuu? Magan! Sitti Magan ! Waaqayyo Siif Safuu! Ofii wanti hirribaa? Akka hin taane ‘Coma’! Osoo ani Waaqa tahee, achumaanin qooma. Malkaa Caffee Malkaacaffee@gmail.com

Comments off

Horii Dha Moo ‘Digimtii’ Dha?

Horii dha moo ‘Digimtii’dha, Baddallee maaltu dhamaasee? Maaliif Bulguu nutti faarsuu? Kan hortee keenya gabaabse. Yaa Baddallee warra Biiraa, maallaqa moo nama feetuu? Warra gumaaf wal barbaadnu, maal dhabdanii jala ceetu? Minilik diina gumaa ti, Bulguu Bulgaatti isa beeknaa, Yoo isa faarsuun akka taate, abbaa toltuuf numa eegna ! Maallaqni nama maraachaaf Baddalleen maallaqa reebaa, Wallaallis diina gurraachaa, Teediin waan hin beekne xeebaa. Aannolee madaan hin qoorree, Calanqoos lafeetu addaataa, Wal tuttuquu hin dhiisnu taanaan, haalli isaa badaa fakkaata. Si gorsinaan hin dhageessuu, Teedii gunfuree ilma Kaasaa, Mee bakka geessu si ilaallaa, burraaqi kaa maal abbaa isaa? Nutis aariin quba of nyaannaa, atis sirbii lafa dhiitii, Teedii akaakayyuu Garmaamaa, of wallaaluun nama miitii. Nutis ...

Comments off

Siidaa Araaraa!

Goota Guutuu Namaa, Mandeellaa faarfannaa, Eenyummaa isaa himnaa, gocha isaa yaadannaa, Du’a isaa ittiin ibsuuf jecha quubsaan dhabee, Nam tokkootu du’e moo Siidaa Araaraatu cabe? Ofittummaa balfee namummaadhaaf dhiigee, Humna Araaraatiin dallaya haaloo diigee, Ol’aantummaa adii fi kan gurraachaas didee, Nama namummaadhaan naalchee walitti fide. Bilisummaa Ummataaf waada seene eegee, Qananii jireenyaa Qabsoodhaaf wareegee, Warraaqxummaa dhugaa hojiin agarsiisee, Shanyi-balfattummaa hundeen dhabamsiise. Man’ee jibbaa fi sodaa jaalalaan buqqisee, Wal amantii cimsee wal shakkii huqqisee, Iccitii gamnummaa akkanaan mul’isee, Kanatu Mandeellaa Surraa isaa guddise. Mandeellaan fakkeenya, fakkeenya Namummaa, Mandeellaan qoricha, qoricha gaburummaa, Mandeellaan dungoo dha, dungoo bilisummaa, Isatu dhugaan guuta ulaagaa Namummaa. Maal goona egaa silaa duuti dawaa hin qabuu, Nama guddaaf jedhee seerri uumaa hin dabuu, Osoo nu mararuu nagaa itti dhaammannaa, Dhalootaa-dhalootatti seenaadhaan ...

Comments (1)

FINCILA DIDDAA GABRUMMAA

Malkaa Caffee irraa* | Sadaasa 2013 Fincila roorroon dhalchu, fincila aadaa gootaa, Ittisaa roorroo alagaa, tiksaa mirga dhalootaa. Ni fincilla gurmoofnee, ni didanna gabrummaa, Cunqursaa dhabamsiisnee, gonfachuuf bilisummaa. Itti hin lakkifnu diina, saamichaan nu quncisuu, Lafa keenya gurguree, abbaa biyyaa buqqisuu. Addunyaattis ni himna, deebisnee deddeebisnee, Daba diinaa saaxiluuf, dhugaa keenya beeksisnee. Ijaaramnee falmannee, jilbeenfachiisna diina, Diddaa keenya cimsinee, sirna gabrummaa diigna. Daandii dhugaa irra jirraa, bilisummaa gaafannee, Alagaa jala hin bullu, haqa keenya haalamnee. Addunyaa dharti mootee, dhugaan yeroof qallattus, Gaaffiin haqaa dhiibamtee, abbaa humnaaf bal’attus, Abdii kutnee mohamnee, gabrummaaf hin hoggollu, Bakka jirruu murannee, mirga keenyaaf haa lollu. Rakkoo qabsoo obsinee, roorroo alagaa faccisnaa, Ulfinaa fi bilisummaa ilmaan keenya dhaalchisna. Mirga keenyaaf finciluun sirrii tahuu hin shakkinuu, Mootummaa ...

Comments off

Gufuu maaf komatu?

Malkaa Caffee irraa* Gufuu Maaf Komatu? Buqqisanii maqsuuf harka osoo qabanii, Arganii irraa maquuf ija osoo qabanii, Gufuu maaf komatu ofumaaf dhiitanii? Rakkina miilla ofii qorachuu dhiisanii. Takkaa ishuma maqsuu, yookaa irrumaa maquu, Gufuu karaa keessaa maal komee ishee dhaqu ? * Malkaa Caffee: Malkaacaffee@gmail.com

Comments (1)

Dubbadhu Qaallittii!

Malkaa Caffee irraa* Dubbadhu Qaallittii abaaramtuu lafaa, Yoo dubbachuu baatte xuuriin isaa sitti hafaa. Ajjeechaa Tasfaahuun akkaataa du’a isaa, Si malee eenyu arge jalqabaa-dhuma isaa? Dubbadhu Qaallittii, Oromoon si hin dhiisuu, Maal jedhe Tasfaahuun yammuu kophaa ciisu? Hulaa dhiphoo takkatti kophaa isaa darbamee, Mirga dhala namummaa homayyuu sarbamee, Yammuu kophaa ciisee dukkana daaw’atu, Kan aarii fi xiiqiin gubee isa qaammatu. Qonyonyaa madaa isaa yammuu qaqqabatu, Laalaan isaa maraachee yammuu gangalatu. Yammuu beelli hubee mar’umaan wal rige, Yammuu aariin gubee hadhooftuu diddige? Bishaan dhorkatanii laagaan jiidha dhabee, Arrabni isaa gogee dubbachuu dadhabee, Yammuu obsa fixee waaqaa-lafatti aare, Dubbadhu hin dhoksinii si moo nu abaare? Dubbadhu Qaallittii ol kaasii sagalee, Daba sana eenyu arge Waaqayyoo fi si malee? (2) Dubbadhu Qaallittii dhugaanuu ...

Comments (2)

Baay’inni Ummata Oromoo 400,000 – 2,000,000 Hin Caalu Jedha Geetaachoo Raddaa

Malkaa Caffee Irraa* Gabrummaa fi cunqursaa dabalatee rakkinaa fi gidiraa dhala namaa irra gahaa turee fi jiru hundaaf sababootaa fi maddeen gurguddoo tahan keessaa tokko ofittummaa dhala namaa kan daangaa hin qabnee dha. Osoo ofittummaa dhala namaa isa daangaa hin qabne kana dhabamsiisuun danda’amee, addunyaan dhala namaa hundumaaf iddoo jireenya jannataa fi qananii tahuu ni dandeessi. Waa’een kanaa hedduu bal’aa fi gadi fagoo, kan kitaabban hedduun irraa barreeffamuu danda’an waan taheef, isa hanganumatti dhaabee gara yaada ijoo barreeffama kiyyaatti dabruun filadha.

Comments (10)

Tokkummaa

Malkaa Caffee Irraa* | Ebla 23, 2013

Comments (2)

Lakkii Dhiisaa If Irraa!

Malkaa Caffee Irraa* | Ebla 23, 2013

Comments off

MEETNI NAMA HARKA JIRU DHAGAA FAKKAATA

Malkaa Caffee irraa* Baatiilee 10 dura (Waxabajjii 2012) barreeffama mata duree “Meetni Nama Harka Jiru Dhagaa Fakkaata” jedhu kana oggaan barreessu, adeemsi marii kan amma ‘ADO/ODF’ dhalchuudhaan xumurame kun jalqabamee reefuu gara baatii lamaa gaha ture. Yeroo sanatti namootni ‘Marii’ sana irraa hirmaachaa turanii fi ala taa’anii deggeran kan nuun jechaa turan “Dhimmi rakkinoota QBO waan nu yaachiseef mari’annee waan fala/furmaata irra wayyaa tahuun gadi bahuuf akeekkanne” dha. Namoota adeemsa ‘Marii’ sana ija shakkiitiin ilaalanii mormaa turaniin ammoo wanti dubbatamaa fi barreeffamaa ture faallaa kanaa ture. Anis yaaddoo fi shakkii namoota waan sana mormanii irra guddaa isaa kanin qooddadhu tahu illee, ...

Comments (2)

Qabsoon Bilisummaa Sabaa fi Taphni Siyaasaa Walii Gargari

Malkaa Caffee irraa* | Ebla 14, 2013 Oromoon Afaan qawweetiin cabee bittaa alagaa (gabrummaa) jalatti buluu erga mudatee Jaarraa tokkoo fi walakkaa tahuufi. Yeroo sanaa kaasee bilisummaa akka Sabaatti sarbame deebisee gonfachuudhaaf bifa gara garaatiin qabsoo addaan hin citin gaggeessaa ture. Qabsoo kana keessaa kan dhalate ABOn qabsoo bilisummaa ummatichaa bifa jaarmayaatiin qindeessee bifa gaaffiin ummatichaa deebisaa sirrii fi guutuu itti argatuun gaggeessee galmaan gahuuf gaafatama seenaa ofitti fudhatee erga socho’uu jalqabee kunoo ganna 40 (Marsaa Gadaa 1) guute.

Comments off

Meetni Nama Harka Jiru Dhagaa Fakkaata

Malkaa Caffee irraa* | Waxabajjii 2012 Qabsoon Bilisummaa Oromoo kan dhiigaa-lafee fi lubbuu gootota Oromoo kumootaan utubame bu’uurri isaa akka jabaa gadi dhaabbatee jira. Bu’uura kana jabeessanii tikfachuudhaan achi irratti waan hafe ijaaruu qofaatu guyyaa bilisummaa ummata keenyaa dhiheessa. Waan akka Sabaatti dhabne sana argachuuf mala/daandii haaraya barbaaduunis hammeenya hin qabu. Waan haaraya tokko gadi dhaabuuf bu’ura amma jiru kana diiguu barbaachisa yaadni jedhu yoo jiraate garuu, dogoggora seenaa guddaa dha. “Isa Mukaan Fuudhaatti, Isa Ukaa Buufti.” inni jedhamu (mammaaksi abbootii keenyaa) sun nu mudachuu waan danda’uuf. Maaliifin kana kaase?

Comments off